Zarabianie w walucie PLN

Średnia krajowa – ile wynosi i jak jest wyliczana?

Średnia krajowa to przeciętna wysokość pensji miesięcznej brutto, którą oblicza Główny Urząd Statystyczny (GUS). Jest istotnym wskaźnikiem statystycznym wyliczanym w każdym miesiącu, a także w ujęciu kwartalnym i rocznym.

W Polska średnia krajowa obliczana jest następująco: najpierw sumowane są kwoty wynagrodzeń miesięcznych brutto, a potem dzielone przez przeciętną liczbę zatrudnionych osób w danym okresie. Działanie to obejmuje pensje najniższe otrzymywane przez pracowników niskiego szczebla oraz najwyższe, czyli kadry menedżerskiej. To istotne, bo te ostatnie zawyżają średnią krajową.

W II kwartale  2021 roku średnia krajowa brutto wyniosła 5775,25 zł w sektorze przedsiębiorstw i 5504,52 zł w gospodarce narodowej.

GUS podał też wysokość średniej pensji za sierpień tego roku. Jest to dokładnie 5843,75 zł brutto.

Znając statystyczne miesięczne zarobki możemy obliczyć przeciętną stawkę godzinową. I tak,  aktualna stawka za godzinę wynosi 34,78 zł brutto, co daje około 25 zł netto, czyli „na rękę”.

Najniższa średnia krajowa w  bieżącym roku wynosi 2800 zł brutto. (około 2017,67 zł na rękę). Zwana jest płacą minimalną, czyli taką które jest ustalana każdego roku przez rządzących i zgodnie z obowiązującymi przepisami pracownik nie może zarabiać mniej.

Wspomnieć należy, że średnia krajowa jest bardzo ogólnym wskaźnikiem. Dlaczego? Ponieważ nie do końca odzwierciedla rzeczywistej sytuacji zarobkowej przeciętnego obywatela. Wysokość pensji zależy w dużej mierze np. od miejsca zamieszkania. Inaczej zarabia się w województwie lubelskim, a inaczej w mazowieckim. Dlatego też GUS podaje wartość średniej krajowej dla poszczególnych województw w Polsce. Badaniem nie są objęte osoby samo zatrudnione oraz pracujące na podstawie umów cywilnoprawnych.

Mimo wszystko, średnia krajowa nie odzwierciedla dokładnego poziomu wynagrodzeń. Około 83% społeczeństwa zarabia poniżej wartości tego wskaźnika. To bardzo dużo.

Prof. Andrzej Ametyst

Profesor ekonomii od kilkudziesięciu lat związany z rynkiem Forex